Kiedy kobieta powinna zbadać swoją tarczycę?

-przed planowaną ciążą

-w 1 trymestrze ciąży gdy tylko będzie miała dodatni test ciążowy, szczególnie jeśli:

– była leczona przed ciążą z powodu niedoczynności lub nadczynności tarczycy, wola

-wystąpiły u niej poronienia

-ma choroby przewlekłe takie jak np. cukrzyca, zapalenie jelit czy stawów, bielactwo

-w rodzinie ktoś choruje na choroby tarczycy

-jest po leczeniu onkologicznym, miała np. naświetlania w okolicy glowy, szyi, klatki piersiowej

Diagnostyka zaburzeń czynność tarczycy u ciężarnych polega na badaniu

-TSH, fT3, fT4- hormonow pobranych z krwi rano na czczo, ewentualnie także badania przeciwciał przeciwtarczycowych anty TPO i anty TG oraz Trab (w przypadku, gdy są wskazania!)

-usg gruczołu tarczowego- do badania nie trzeba być na czczo

Na co jeszcze zwrócić uwagę, najlepiej jeszcze przed ciążą?

– suplementacja jodem-niedobór jodu jest dobrze poznaną i łatwą do wyeliminowania przyczyną uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego płodu!!! A ten rozwój jest najbardziej dynamiczny w I trymestrze ciąży

Na świecie w krajach Afryki, Indenezji występują ciężkie przypadki upośledzenia umysłowego spowodowanego niedoborem jodu!!

-badania wykazują ścisłą zależność pomiędzy suplementacją jodem a IQ dziecka

Przeczytaj, także: Rozejście mięśnia prostego brzucha

Niedoczynność tarczycy a ciąża

– skala zjawiska- jawna niedoczynność tarczycy, czyli podwyższone TSH przy zmniejszonym fT4-0,3-0,5 % ciężarnych; subkliniczna niedoczynność tarczycy, czyli podwyższone stężenie TSH przy prawidłowym fT4-2-3 %

-objawy choroby- często słabo wyrażone, wiązane z ciążą- przyrost wagi, senność, osłabienie, zaparcia

-może utrudniać zajście w ciążę

-skutki dla dziecka- mała masa urodzeniowa, zaburzenia oddychania po porodzie, niższe IQ

-skutki dla matki-większe ryzyko nadciśnienia, poronienia, porodu przewczesnego

– leczenie- większość autorów zgadza się z tezą, że ciężarna z TSH >2,5 powinna być leczona preparatami hormonow tarczycy, szczególnie jeśli wystąpiło u niej poronienie, ma dodatnie przeciwciała przeciwtarczycowe i/lub nieprawidłowy obraz usg tarczycy.

-leczenie preparatami hormonow tarczycy powinno się odbywać pod ścisłą kontrola endokrynologa z koniecznością monitorowania stężeń hormonow

– u pacjentki z niedoczynnością tarczycy typu Hashimoto (niedoczynność tarczycy z wysokimi przeciwciałami przeciwtarczycowymi i charakterystycznym obrazem usg tarczycy) rozpoznaną przed ciążą w większości przypadkow należy na początku ciąży zwiększyć dawkę hormonow tarczycy (rozwój układu nerwowego płodu!!!) oraz kontrolować TSH

Nadczynność tarczycy a ciąża

– skala zjawiska-2-3 % ciężarnych

-najczęstsza przyczyna:

1)tyreotoksykoza ciężarnych ?spowodowana wpływem beta HCG na tarczycę ?koreluje ujemnie ze stężeniem TSH ( duże HCG w 1 trymestrze = niskie TSH), zwykle choroba samoogranicza się ok 15-20 tygodnia ciąży, wymaga jednak wnikliwej obserwacji, badania klinicznego i wykonania badań laboratoryjnych

2)choroba Gravesa- Basedowa- choroba autoimmunologiczna spowodowana przeciwciałami anty TSH (Trab), które przechodząc przez łożysko w sposób ciągły stymulują tarczycę do pracy, choroba powoduje chudnięcie ciężarnej, zaburzenia rytmu serca, drżenie rąk, wole, wytrzeszcz, wymaga leczenia i wykonywania badań laboratoryjnych kontrolnych

– skutki dla ciężarnej- nadciśnienie tętnicze, niewydolność krążenia, zakażenia, stan przedrzucawkowy, poród przedwczesny

-skutki dla dziecka-mala masa urodzeniowa, większa częstość wad wrodzonych, śmiertelności okołoporodowej, nadczynność tarczycy u dziecka

-leczenie-tyreostatyki w dawkach dostosowanych do stopnia nadczynności tarczycy

Poporodowe zapalenie tarczycy

-uważane przez niektórych badaczy za wariant choroby Hashimoto

– może wystąpić do roku czasu po porodzie lub poronieniu

– mogą występować tutaj zarówno nadczynność jak i niedoczynność tarczycy, zwykle samoograniczające się, nie wymagające najczęściej leczenia

-ale!! Uwaga na okres po ciąży, w którym często po raz pierwszy pojawiają się choroba autoimmunologiczne tarczycy- np. nadczynność Gravesa -Basedowa

Artykuł przygotowany na podstawie publikacji:

1?Regulacja czynności tarczycy u ciężarnej?

Małgorzata Gietka-Czernel, Ginekologia po Dyplomie 2013;15 (2): 46-58

2?Thyroid Function and Conception?

Angela X. Chen, M.B., B.S., M.P.H., Angela M. Leung, M.D., Tim I.M. Korevaar, M.D., Ph.D.

N Engl J Med 2019; 381:178-181

Autor artykułu: Dr. n med. Edyta Ewa Pietrewicz

Endokrynolog, pediatra

Białystok

https://www.facebook.com/Prywatny-Gabinet-Endokrynologiczny-Edyta-Pietrewicz-100437401498923

Artykuł Tarczyca a ciąża pochodzi z serwisu Świadoma Mama.